Groei horeca stagneert in 2026: wat betekent dit voor ondernemers?
Merel Nijland
Introduction
De horeca krijgt in 2026 opnieuw weinig ruimte om achterover te leunen. De omzet kan op papier groeien, maar onder de streep is het beeld een stuk minder rooskleurig. Hogere prijzen, stijgende kosten, personeelstekorten en terughoudende consumenten zetten de marges onder druk. Voor horecaondernemers betekent dat vooral één ding: grip op je kosten, cashflow en productiviteit wordt nóg belangrijker. Want als groei niet vanzelf uit de markt komt, moet je slimmer omgaan met wat je wél kunt beïnvloeden.

Nauwelijks volumegroei in de horeca
De Nederlandse horeca groeit in 2026 naar verwachting vrijwel niet in volume. Ook voor 2027 wordt slechts een beperkte groei van ongeveer 0,5% verwacht.
Dat is opvallend, omdat de koopkracht van consumenten eerder is verbeterd. Toch blijven veel mensen voorzichtig met hun uitgaven. Horeca is nu eenmaal een van de posten waarop relatief makkelijk kan worden bespaard.
Dat zie je terug bij restaurants en cafés. In de eerste helft van 2026 kromp het verkoopvolume daar volgens betaaldata van ING met 1,6% ten opzichte van dezelfde periode in 2025. De omzet steeg tegelijkertijd met bijna 3%.
Meer omzet betekent dus niet automatisch dat er ook meer wordt verkocht. De stijging komt in dit geval volledig door hogere prijzen.
Voor ondernemers is dat een belangrijk onderscheid. Je kunt een hogere omzet op je bankrekening zien, terwijl je kosten ondertussen harder stijgen en je minder gasten of bestellingen verwerkt.
Horecaprijzen stijgen verder
De horecaprijzen stijgen in 2026 naar verwachting gemiddeld met ongeveer 5%. Dat komt onder andere door hogere inkoop-, huur- en personeelskosten, inflatie en veranderingen in de btw.
Veel van die kosten kun je als ondernemer niet zomaar zelf opvangen. Dus verhoog je je prijzen. Alleen zit daar een grens aan.
Consumenten zijn prijsbewuster geworden en ervaren de prijzen in cafés en restaurants steeds vaker als hoog. Nog een prijsverhoging kan daardoor betekenen dat gasten minder vaak komen, minder bestellen of voor een goedkoper alternatief kiezen.
Je zit als ondernemer dus in een lastige positie: je kosten stijgen, maar je kunt die stijging niet onbeperkt doorberekenen.
Hotels krijgen te maken met een extra uitdaging
Voor hotels en andere logiesverstrekkers speelt in 2026 bovendien de verhoging van het btw-tarief op logies van 9% naar 21%.
Bij volledige doorberekening betekent dit een prijsstijging van ongeveer 11% ten opzichte van 2025. In de eerste helft van 2026 lagen hotelprijzen gemiddeld al circa 10% hoger dan een jaar eerder.
Tegelijkertijd daalde het aantal hotelovernachtingen in de eerste vijf maanden van het jaar met 1,4%. Vooral Nederlandse gasten boekten minder hotelovernachtingen.
Niet iedere ondernemer kan de hogere btw even gemakkelijk doorberekenen. Een zakelijk hotel in een grote stad bevindt zich bijvoorbeeld in een andere positie dan een hotel in een grensregio, waar gasten ook voor een overnachting in Duitsland of België kunnen kiezen.
Prijsstrategie wordt daardoor belangrijker. Niet simpelweg: kosten omhoog, dus prijzen omhoog. Maar kijken naar je doelgroep, bezettingsgraad, locatie[2] , concurrentie en marge.
Personeel blijft een knelpunt
Alsof hogere kosten nog niet genoeg zijn, blijft personeel een uitdaging. Ongeveer 30% van de horecabedrijven heeft te maken met personeelstekorten.
Ondernemers proberen medewerkers onder andere te vinden en te behouden met aantrekkelijkere arbeidsvoorwaarden. Dat helpt mogelijk bij de bezetting, maar verhoogt tegelijkertijd de personeelskosten.
Sommige restaurants en cafés kiezen daarom voor kortere openingstijden, minder openingsdagen of een beperkter aanbod. Begrijpelijk, maar minder uren open betekent meestal ook minder mogelijkheden om omzet te draaien.
Het alternatief? Meer doen met de capaciteit die je hebt.
Productiviteit wordt steeds belangrijker
Juist omdat personeel schaars en duur is, wordt arbeidsproductiviteit een steeds belangrijker onderwerp in de horeca.
Dat klinkt misschien als een term uit een economisch rapport. In de praktijk is het vrij simpel: hoe kun je met dezelfde mensen en middelen efficiënter werken?
Denk bijvoorbeeld aan een kleinere menukaart, vaste menu's, een slimmere personeelsplanning, betere voorraadplanning, efficiëntere processen in de keuken of meerdere tafelshifts op een avond.
Ook automatisering kan helpen. Een reserveringssysteem, bestelzuil, handhelds voor de bediening of betere software voor planning en voorraadbeheer vraagt eerst om een investering, maar kan daarna tijd en kosten besparen.
De uitdaging zit hier: besparen en efficiënter werken kost soms eerst geld.
Waarom cashflow nu extra belangrijk is voor horecaondernemers
Een winstgevend bedrijf kan alsnog tijdelijk krap bij kas zitten. Zeker in de horeca, waar inkomsten en uitgaven niet altijd netjes gelijk oplopen.
Je leveranciers [3] moeten betaald worden. Het salaris van je personeel komt iedere maand terug. Misschien moet een terras worden vernieuwd, keukenapparatuur worden vervangen of wil je juist vóór het drukke seizoen extra voorraad inkopen.
Als marges onder druk staan, wordt het belangrijker om vooruit te kijken.
Welke kosten komen eraan? Wanneer verwacht je omzet? Hoeveel buffer heb je als een maand tegenvalt? En welke investering kan juist zorgen dat je structureel efficiënter gaat werken?
Cashflowmanagement is daarmee niet alleen iets voor ondernemers die financieel in de problemen zitten. Het helpt je juist om problemen vóór te zijn en kansen te kunnen pakken wanneer ze zich voordoen.
Gericht investeren
Wanneer de markt nauwelijks groeit, lijkt kosten besparen de meest logische reactie. Soms is dat ook precies wat nodig is.
Maar alleen de hand op de knip houden, maakt je bedrijf niet automatisch sterker.
Een investering kan bijvoorbeeld helpen om je personeelskosten beter beheersbaar te maken, meer omzet uit dezelfde vierkante meters te halen of je concept aantrekkelijker te maken voor gasten.
Denk aan een efficiëntere keuken, een vernieuwd terras, automatisering, energiebesparende apparatuur of een verbouwing waardoor je meer gasten kunt ontvangen.
De belangrijkste vraag is niet alleen wat zo'n investering kost. Kijk vooral wat deze investering je bedrijf oplevert en hoe snel je dat effect verwacht terug te zien.
Financiële ruimte kan het verschil maken
Niet iedere horecaondernemer heeft voldoende geld op de rekening om een noodzakelijke investering direct zelf te betalen. En je volledige buffer gebruiken is ook niet altijd verstandig.
Zakelijke financiering kan dan financiële ruimte geven. Bijvoorbeeld om te investeren in apparatuur, voorraad, automatisering of een verbouwing, of om een tijdelijke periode tussen grote uitgaven en verwachte inkomsten te overbruggen.
Daarbij geldt wel: lenen kost geld. Een zakelijke lening moet passen bij je omzet, cashflow en terugbetaalcapaciteit. Kijk daarom niet alleen naar hoeveel je kunt lenen, maar vooral naar wat financieel verantwoord is voor je onderneming.
Bij Swishfund beoordelen we iedere ondernemer individueel. We combineren de snelheid en efficiëntie van fintech met persoonlijk contact. Geen onnodig gedoe, wel duidelijkheid over waar je aan toe bent.
Stilstaande markt betekent niet dat jij stil moet staan
De vooruitzichten voor de horeca in 2026 zijn gemengd. Consumenten blijven voorzichtig, prijzen stijgen en personeel blijft schaars. Vooral restaurants en cafés voelen daardoor druk op hun volumes en marges.
Maar dat betekent niet dat er geen kansen zijn.
Juist nu kunnen ondernemers het verschil maken met een duidelijke positionering, grip op kosten, efficiëntere processen en slimme investeringen. Niet groeien om het groeien, maar investeren waar het je bedrijf aantoonbaar sterker maakt.
Heb je daarvoor tijdelijk extra financiële ruimte nodig? Dan kan een zakelijke lening een optie zijn. Zo houd je ruimte om te doen waar jij goed in bent: ondernemen.
Wil je weten welke financieringsmogelijkheden passen bij jouw situatie? Dan kijken we graag met je mee. Zonder gedoe, met duidelijke voorwaarden en persoonlijk contact.
